Identity Politics | سیاست هویت
معنا: رویکردی که کنش سیاسی را نه بر پایهی شهروندِ فردی، بلکه بر اساس تعلق به گروههای هویتی تعریف میکند؛ هویت به منبع مشروعیت سیاسی بدل میشود.
منطق کاربردی: حقوق برابر جای خود را به امتیاز گروهی میدهد؛ سیاست از قانونمحوری به نمایندگیِ هویتی منتقل میشود.
Intersectionality | درهمتنیدگی
معنا: چارچوبی تحلیلی که میگوید اشکال مختلف تبعیض همزمان و درهمتنیده عمل میکنند (جنسیت، نژاد، طبقه،…)، و تجربهی فرد حاصل جمع اینهاست.
منطق کاربردی: ایجاد رتبهبندیِ رنج برای تعیینِ اعتبارِ سخن؛ پیچیدگی به ابزار حذفِ نقد بدل میشود.
Safe Space | امنیت روانی
معنا: فضایی که قرار است افراد در آن از مواجهه با ایدهها یا گفتار «آزارنده» مصون باشند.
منطق کاربردی: جایگزینیِ مصونیتِ احساسی بهجای آزادی بیان؛ اختلاف نظر به تهدید تعبیر میشود.
Microaggression | ریزپرخاشگری
معنا: رفتارها یا جملات روزمرهای که بدون نیت آگاهانه، حامل پیامهای تحقیرآمیز تلقی میشوند.
منطق کاربردی: انتقال داوری از کنشِ عینی به برداشتِ ذهنی؛ مرز جرم مبهم و سیال میشود.
Representation | بازنمایی / نمایندگی
معنا: ادعای سخنگفتن از طرف گروهی که «خودش امکان سخن ندارد» یا صلاحیتش محل تردید است.
منطق کاربردی: تمرکز قدرت گفتار؛ حذف صدای فرد به نام حمایت از او.
Lived Experience | تجربهی زیسته
معنا: تأکید بر تجربهی شخصی بهعنوان منبع معتبر شناخت اجتماعی.
منطق کاربردی: تبدیل تجربه به مرجع نهایی حقیقت؛ نقد عقلانی نامشروع میشود.
Cancel Culture | فرهنگ لغو
معنا: طرد، تحریم یا حذف اجتماعی افراد به دلیل تخطی از هنجارهای پذیرفتهشدهی گفتمانی.
منطق کاربردی: مجازات بدون دادرسی؛ اخلاق جای قانون را میگیرد.
Dominant Discourse | گفتمان غالب
معنا: مجموعهی روایتها و زبانهایی که بهعنوان ابزار سلطه معرفی میشوند.
منطق کاربردی: بیاعتبارکردن نقد با نسبتدادن آن به «قدرت»، نه پاسخ به استدلال.
Symbolic / Verbal Violence | خشونت نمادین / زبانی
معنا: این ایده که زبان و نمادها میتوانند بهتنهایی آسیبزا و خشونتآمیز باشند.
منطق کاربردی: همسنگسازیِ اختلاف نظر با خشونت فیزیکی؛ توجیه محدودسازی بیان.
| برابری نتایج
معنا: تلاش برای یکسانسازیِ نتایج نهایی، نه صرفاً فرصتهای شروع.
منطق کاربردی: مهندسی اجتماعی؛ حذف تفاوتهای ناشی از انتخاب، استعداد و تلاش.
Speech Codes / Re-education | اصلاح گفتار / بازآموزی
معنا: وضع قواعد رسمی یا غیررسمی برای زبان مجاز و نامجاز.
منطق کاربردی: کنترل فکر از مسیر زبان؛ اخلاق به ابزار انضباط بدل میشود.
Standpoint Epistemology | موقعیتمندیِ سخن
معنا: نظریهای که میگوید جایگاه اجتماعی فرد تعیینکنندهی اعتبار معرفتیِ اوست.
منطق کاربردی: جایگزینیِ استدلال با هویت؛ عقلانیت مشترک فرسوده میشود.
Consciousness Raising | آگاهیبخشی
معنا: فرایند «بیدارکردن» افراد از ناآگاهی نسبت به ساختارهای ستم.
منطق کاربردی: مشروعسازیِ هدایت ایدئولوژیک؛ مخالف، ناآگاه تلقی میشود.
Collective Good | مصلحت جمع
معنا: ترجیح اهداف کلی بر حقوق مشخص افراد.
منطق کاربردی: تعلیق حقوق فردی؛ پاسخگویی به آینده حواله میشود.
After the Revolution / Structural Reform | پس از پیروزی / پس از اصلاح ساختار
معنا: وعدهی تحقق آزادی و حقوق در مرحلهای بعدی.
منطق کاربردی: تمرکز قدرت در اکنون؛ آزادی همیشه به تعویق میافتد.
جغد مینروا
